JANUARI (Louwmaand)

 Als de dagen lengen, gaat de winter strengen.

• Maak in de wintermaanden plannen voor het nieuwe seizoen. Wilt u iets veranderen in uw tuin en wat. Grote ingrepen moet u ruim van te voren plannen en een eventueel een afspraak maken met een hovenier. Kijk ook eens wat u aan b.v éénjarige wil zaaien. Het assortiment om zelf te zaaien is veel groter dan bij tuincentra en op plantenmarkten te koop is.
• -Planten van fruitstruiken (bij goed weer)
• -Snoeien van fruitbomen en sierheesters bij geen vorst
• -Oude en zieke takken van struiken kunnen nu verwijderd worden.
• -Kijk geregeld of de opgeslagen kuipplanten, met name de bladhoudende soorten, niet uitdrogen. Geef met mate water.
• -Controleer de vorstgevoelige bollen, knollen en kuipplanten in de winterberging geregeld op ziekten. Haal aangetast blad en bollen weg.
• -Als het niet vriest, kunt u bladverliezende bomen en heesters planten.
• -Controleert de kiemkracht van overgebleven zaad door wat zaad op een vochtige tissue in de vensterbank te leggen en zet er een glas over. Als de helft ontkiemt, is het zaad nog bruikbaar.
• -Hyacinten, krokusjes, narcissen en tulpen kunt u in bloei trekken door ze op te potten en koel weg te zetten. Zet ze pas warmer als de bloemknoppen zichtbaar zijn.
• -Bladverliezende bomen en struiken kunnen 's winters gesnoeid worden.
• -Snoei voorjaarsbloeiende heesters pas na de bloei!
• -Zet de composthoop nog een keer om zodat deze in het voorjaar goed verteerd is.
• -Geraniums (Pelargonium) kunnen nu gestekt worden. Neem stekjes van ca.5 cm en zet ze in aparte potjes met potgrond. Zorg dat ze niet uitdrogen.
• -Lucht de kuipplanten in de winterberging geregeld, door bij vorstvrij weer het raam open te zetten.
• -Snijd winterstek van Forsythia, sering, buxus, Deutzia en hortensia. Zet ze in vochtig zand totdat ze in het voorjaar opgepot kunnen worden.
• -Gooi eierschalen in de tuin bij kalkminnende planten zoals druif of kruiden. -Eierschalen op de composthoop zorgen dat de compost wat minder zuur is. 
• -Snoeien van heesters, sier en vruchtbomen; alleen bij droog en helder weer.
• -Vaste vorstgevoelige planten, rozen en heesters afdekken.
• -Bij hevige sneeuwval coniferen sneeuwvrij maken: de sneeuwlast kan de takken doen breken.
• -Grasmachine laten slijpen en onderhouden.
• -Indien nodig gereedschap repareren en ingevet opbergen.
• -U mag in januari geen werkzaamheden aan de vijver uitvoeren. Controleer alleen of er geen schade door vorst optreedt en of de luchtvoorziening in orde is.
  Als u een nieuwe vijver wilt gaan aanleggen, dan is bij vorstvrij weer januari een goede tijd deze alvast uit te graven.
• -Nestkastjes voor vogels moet u nu wel schoongemaakt hebben want een vogelpaar zoekt al vroeg de nestplaats uit.
• -Bij strenge vorst en of sneeuw kunt u vogels bijvoederen. Doe dit wel op een open of hoge plek zodat de kat niet op een onverwachte maaltijd wordt getrakteerd.

FEBRUARI (sprokkelmaand)

Februari is nooit zo fel of ze heeft z'n drie zomerse dagen wel.

• Nakijken als rozen en gevoelige struiken nog goed bedekt zijn voor de vorst
• Paden aanleggen in de tuin, vaste elementen in de tuin aanbrengen
• Bemesten van gazon
• Aanmaken van eventuele vogelnestkastjes 
• Bij vorstvrij weer snoeien van struiken en bomen
• Snoeien en verpotten van fuchsia's en geraniums
• Balkon en kuipplanten water te geven.
• Doorgaan met de snoei van heesters en bomen als het weer het toelaat.
• Als de vorst uit de bodem is, kunnen heesters, bomen en rozen geplant en verplant worden.
• Op droge dagen houten schuttingen, hekwerken en pergola's repareren en met een houtbeschermingsmiddel behandelen.
• Snoei druiven.

MAART (lentemaand)

Een droge maart is goud waard.

• Mest geven aan moes en siertuin
• Rozen snoeien in eerste helft v/d maand
• Het gazon verticuteren
• Borders aanleggen
• Delen van vaste planten die te groot geworden zijn.
• Vijver opnieuw schoonmaken en vissen weer voeren
• Rozen en vruchtbomen preventief behandelen tegen luis
• Zomerbloeiende bol en knolgewassen planten
• Aangeaarde grond rondom de rozen wegnemen
• Uitbottende rozen snoeien (behalve vroegbloeiende soorten)
• Klimrozen opnieuw goed leiden en aanbinden
• Rozen bijmesten met rozenmest

Als het grootste vorstgevaar is geweken:

• Blader winterdek en afgeknipte plantenstengels weghalen
• Selectief wieden
• Onkruid uit gras steken
• Gras beluchten en afstrooien met een mengsel van compost met zand
• Borders bemesten
• Slakken tijdig bestrijden
• Zaaien in koude bak
• Eerder gezaaide plantjes verspenen
• Potplanten opnieuw verpotten

Bij nachtvorst:

MEI  (bloeimaand)

Als de eiken in mei goed bloeien, zal alles volop bloeien.

• Onkruid verwijderen in de tuin
• Bloemenborders met turf bedekken om onkruid tegen te houden
• Terrassen en paden onkruidvrij maken
• Snoeien van hagen
• Ideale planttijd voor eenjarige planten
• Vorstgevoelige bollen 25 cm diep planten
• Vaste platen steuntje geven en aanbinden
• Druif aanbinden en okseldieven wegknippen
• Zevenblad, winde en kweekgras te lijf gaan
• Uitstekende takken van meidoorn, veldesdoorn, beuk en haagbeuk zoveel mogelijk in de haag verweven en daarna snoeien

Na de ijsheiligen

• Vorstgevoelige perk - potplanten buiten zetten
• Kruiden planten
• Op een bewolkte dag hagen van coniferen, taxus, hulst, laurierkers en buxus snoeien
• Controleren of hoge planten voldoende zijn aangebonden
• Slap groeiende en hoge laatbloeiers terugknippen voor een steviger plant en rijkere bloei
• Zaaddozen van uitgebloeide rododendrons en sering uitknijpen
• Zaailingen verspenen
• Opnieuw een jarigen zaaien
• Tweejarige planten zaaien
• Uitgebloeide brem tot vlak boven het oude hout snoeien
• Vroegbloeiende clematis fatsoeneren
• Dood hout uit hortensia's verwijderen 
• Luis, bladrollers en slakken bijtijds verwijderen

JUNI (zomermaand)

Juni nat en koud, maakt vaak dat je het hele jaar ellende houdt.

• Uitgebloeide bloemen wegsnijden van rododendrons
• Stoppen met planten in de vijver
• Onkruid verwijderen
• Bemesten van bloemenborders
• Bestrijden van schadelijke insecten
• Bladhoudende hagen snoeien eind juni
• Uitgebloeide bloemen van rozen verwijderen
• Onkruid wieden.
• Plant een jarigen uit op hun definitieve plaats.
• Maai geregeld het gras en strooi kalk als er zich mos in het gras bevindt.
• Klimplanten en rozen aanbinden.
• Knip de uitgebloeide bloemen van de sering eruit.
• Zet tonkin stokken bij de vaste planten en bindt ze op.
• Geef 's avonds water tijdens een periode van droogte.
• Tweejarigen als vergeet me nietjes (Myosotis), duizendschoon (Dianthus barbatus) en uurbloemen (Cheiranthus) uitzaaien.
• Knip ligusterhagen.

JULI (hooimaand)

Brengt juli hete gloed, gedijt september goed.

• Water geven aan pot en kuipplanten
• Uitgebloeide bloemen van lupinen en riddersporen nu verwijderen zodat ze in de nazomer kunnen bloeien
• Verwijder uitgebloeide rozen.
• Wees bedacht op luizen.
• Strooi kunstmest op het gras.
• Bind de vaste planten op aan de steunen.
• Geef water tijdens periode van droogte - ook het gazon.
• Pas een lichte zomersnoei toe bij de vruchtbomen, zodat licht en lucht bij de vruchten kunnen.
• Neem een enkele te lang gegroeide tak bij een heester weg.
• Snoei coniferen en naaldbomen.
• Knip uitgebloeide bloemen uit de vaste planten.
• Verwijder onkruid.
• Verzamel zaad.

AUGUSTUS (oogstmaand)

Vliegen de zwaluwen laag, dan komt de regen nog vandaag.

• Gazon op droge plaatsen bijmesten

• Onkruid verwijderen

• Najaarsbloemen planten zoals krokussen, narcissen

• Uitgebloeide bloemen in balkonbakken verwijderen

• Verwijder uitgebloeide rozen.

• Wees bedacht op luizen.

• Strooi kunstmest op het gras.

• Bind de vaste planten op aan de steunen.

• Geef water tijdens periode van droogte - ook het gazon.

• Pas een lichte zomersnoei toe bij de vruchtbomen, zodat licht en lucht bij de vruchten kunnen.

• Neem een enkele te lang gegroeide tak bij een heester weg.

• Snoei coniferen en naaldbomen.

• Knip uitgebloeide bloemen uit de vaste planten.

• Verwijder onkruid.

• Verzamel zaad.

 SEPTEMBER (herfstmaand)

Dauw op het gras geeft groei aan het gewas.

• Klimrozen vastbinden
• Gevoelige kuipplanten naar binnen brengen
• Gazon zaaien
• Borders aanvullen met winter bloeiers
• Hoge planten nu vastbinden
• Strooi kunstmest over het gazon.
• September is een geschikte maand voor het opnieuw inzaaien van een grasmat.
• Bind klimplanten en rozen aan.
• Zaag door een zomerstorm afgebroken takken van bomen af en bedek de wonden met een afdekmiddel.
• Verwijder onkruid uit de borders en tussen de heesters.
• Bestel bollen. 
• Knip de bloemen uit de hortensia en droog ze voor een droogboeket.

OKTOBER (wijnmaand)

Het kost de zon wel halve dagen om de mist weer te verjagen.

• Planten van vaste planten en heideplanten
• Winterharde bloembakken vullen
• Verwelkte zomerplanten verwijderen
• Afgevallen bladeren opruimen
• Kuipplanten naar binnen brengen
• Bloemborders aanvullen met nieuwe planten 
• Rozen zo nodig iets inkorten
• Winter bloeier zoals Helleborus en Camelia bijmesten met organische mest
• Vroeg bloeiende bollen en knolgewassen planten
• Vroeg bloeiende vaste planten (ver)planten
• Laatste keer gras maaien
• Een gaaskolom met bladeren om vorstgevoelige (klim)planten zetten
• Vorstgevoelige kuipplanten naar binnen halen
• Pioenrozen en hosta's delen
• Winterstekken nemen van heesters
• Aan de voet van rozen en clematis beendermeel in harken
• Rozen 'op de kale wortel' planten

NOVEMBER (slachtmaand) 

Is november koud en nat, dan hebben we het naarste alvast gehad.

• Planten van bladverliezende bomen en sierheesters
• Planten van rozen, beschermen tegen de nachtvorst
• Vanaf half november fruitbomen planten
• Vaste planten bedekken met compost
• Rododendron en azalea's bedekken tegen de koude
• Rozen aanaarden, in de geul rondom stalmest aanbrengen
• Pas geplante wintergroene struiken, coniferen en hagen extra water geven
• Vorstgevoelige bollen en knollen koel en droog bewaren
• Gras bij droog weer Lucht geven met grasprikker
• Voorjaarsbollen kunstmest (NPK12-10-18) geven: 30 gram per m2
• Na de eerste nachtvorsten niet-vorstgevoelige bladverliezende struiken, klimplanten en bomen verplanten en goed water geven
• Ent plaats van stamrozen inpakken met een bosje stro
• Vorstgevoelige heesters en planten extra toedekken met een dikke laag blad

DECEMBER (wintermaand)

Zijn er eind december veel mollen, dan laat de winter met zich sollen.

• Grondige schoonmaak geven aan allerlei tuinmateriaal.
• Het bevroren gazon zo weinig mogelijk bewandelen.
• Rozen beschermen tegen de vorst.
• Snoeien van de in de zomer bloeiende struiken.
• Waterplanten binnen laten overwinteren en geregeld water geven.
• Kuipplanten controleren die binnen staan en spaarzaam water geven.
• Blad van het gras harken (in de borders laten liggen)
• Bladeren in de dakgoot verwijderen.
• Zaadkransen, vetbollen en pindaslingers voor de vogels maken.
• Druif, braam en kiwi bemesten met beendermeel, uiterlijk vóór half januari.
• Druif, kiwi en braam terugsnoeien; het knipsel gebruiken als winterstek.
• Meidoorn en veldjesdoornhaag in vorm snoeien.
• Besdragende heesters en klimmers in vorm snoeien
• Pas geplante wintergroene hagen en struiken extra water blijven geven
• Nestkastjes schoonmaken en ophangen